ଏଲପିଜିକୁ ନେଇ ଯୋଜନା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରୁଛି ଭାରତ; ଗଲ୍ଫ ବଦଳରେ ଆମେରିକାରୁ କିଣିବ ଗ୍ୟାସ, ୫ ଟି ପଏଣ୍ଟରେ ବୁଝନ୍ତୁ ପୂରା ଘଟଣା
ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ, ୦୭/୦୭: ଏଲପିଜି ଯୋଗାଣ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତ ଏବେ ଆଉ କେବଳ ଉପସାଗରୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିବାକୁ ଚାହୁଁନାହିଁ। ଫଳସ୍ୱରୂପ, ତୈଳ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଆମେରିକାରୁ ଏଲପିଜି ଆମଦାନୀ ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଛନ୍ତି। ବର୍ତ୍ତମାନ, ଭାରତ ଆମେରିକାରୁ ବାର୍ଷିକ ପ୍ରାୟ ୨.୨ ମିଲିୟନ ଟନ୍ ଏଲପିଜି ଆମଦାନୀ କରୁଛି, କିନ୍ତୁ ଏହି ପରିମାଣକୁ ଦ୍ୱିଗୁଣିତ କରିବାର ପ୍ରସ୍ତାବ ରହିଛି। ଆଲଜେରିଆ ପରି ଅନ୍ୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକରୁ ମଧ୍ୟ ଗ୍ୟାସ୍ ସଂଗ୍ରହ ପାଇଁ ଯୋଜନା ଚାଲିଛି। ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଯୋଗାଣର ଅଧିକ ବିକଳ୍ପ ସୃଷ୍ଟି କରିବା, ଫଳରେ ଯଦି ଭବିଷ୍ୟତରେ କୌଣସି ସମ୍ଭାବ୍ୟ ବାଧା ଯେପରିକି ଯୁଦ୍ଧ, ଭୂରାଜନୈତିକ ଉତ୍ତେଜନା, କିମ୍ବା ସାମୁଦ୍ରିକ ମାର୍ଗ ବନ୍ଦ ଭଳି ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ, ତେବେ ଏହାଦ୍ବାରା ଭାରତର ଘରୋଇ ଗ୍ୟାସ୍ ଯୋଗାଣ ଯେପରି ପ୍ରଭାବିତ ନହୁଏ, ସେଦିଗରେ ଧ୍ୟାନ ଦିଆଯାଇଛି। ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆରେ ସାମ୍ପ୍ରତିକ ଉତ୍ତେଜନା ମଧ୍ୟରେ, ଆମେରିକା ଭାରତର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଏଲପିଜି ଯୋଗାଣକାରୀ ଭାବରେ ଉଭା ହୋଇଛି। ଏବଂ ଉପସାଗରୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ରଗୁଡ଼ିକରୁ ଯୋଗାଣ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ଦେଶର ଆବଶ୍ୟକତା ପୂରଣ କରିବାରେ ଆମେରିକା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଛି।
ଅଧିକ ପଢ଼ନ୍ତୁ: ଖାଲି ପଡ଼ିଛି ଅନେକ ସହରର ଏଟିଏମ୍; ନଗଦ ସଙ୍କଟ ଉପରେ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କର କଠୋର ଆଭିମୁଖ୍ୟ, ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକୁ ମାଗିଲା ତଥ୍ୟ
ସରକାର କେବଳ ଆମଦାନିର ନୂତନ ଉତ୍ସଗୁଡ଼ିକୁ ବିସ୍ତାର କରୁନାହିଁ ବରଂ ଜରୁରୀକାଳୀନ ପରିସ୍ଥିତିରେ ଗ୍ୟାସ୍ ଅଭାବକୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ୩୦ ଦିନିଆ ରଣନୈତିକ LPG ରିଜର୍ଭ ନିର୍ମାଣ କରିବାକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଛି। କେପ୍ଳର ର ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ୨୦୨୫ ରେ ଭାରତର ମୋଟ LPG ଆମଦାନୀରେ ଆମେରିକାର ଅଂଶ ୮% ରୁ କମ୍ ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ୨୦୨୬ ରେ ଏହା ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଲା। ଅର୍ଥାତ୍ ଏହା ଜାନୁଆରୀରେ ପ୍ରାୟ ୧୨%, ଫେବୃଆରୀରେ ୧୩%, ମାର୍ଚ୍ଚରେ ୩୭%, ଏପ୍ରିଲରେ ୪୦%, ମେ'ରେ ୫୫% ଏବଂ ଜୁନ୍ ମାସରେ ୬୫% ରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ଆମେରିକା ବ୍ୟତୀତ, ଭାରତ ଆର୍ଜେଣ୍ଟିନା, ନାଇଜେରିଆ ଏବଂ ମାଲେସିଆ ଭଳି ଦେଶଗୁଡ଼ିକରୁ LPG କିଣିବା ପାଇଁ ବିକଳ୍ପ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରୁଛି। ଏହି ପଦକ୍ଷେପ କେବଳ ଶକ୍ତି ସୁରକ୍ଷାକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବ ନାହିଁ ବରଂ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଦେଶ କିମ୍ବା ଅଞ୍ଚଳ ଉପରେ ନିର୍ଭରତାକୁ ମଧ୍ୟ ହ୍ରାସ କରିବ। ତେବେ ଆସନ୍ତୁ ଏହି ସରକାରୀ ରଣନୀତିକୁ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ ବୁଝିବା...
୧. ସୁଦୃଢ଼ ହେବ ଇନ୍ଧନ ସୁରକ୍ଷା:
ଭାରତ ଏହାର ପ୍ରାୟ ୬୦-୬୫% ଏଲପିଜି ଆବଶ୍ୟକତା ଆମଦାନୀ କରେ, ଯାହାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶ ଐତିହାସିକ ଭାବରେ ସାଉଦି ଆରବ, ୟୁଏଇ, କତାର ଏବଂ କୁୱେତ ଭଳି ଉପସାଗରୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ରଗୁଡ଼ିକରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥାଏ। ଫଳସ୍ୱରୂପ, ଯୁଦ୍ଧ, ପ୍ରତିବନ୍ଧକ କିମ୍ବା ଯେକୌଣସି ଏକ ଅଞ୍ଚଳରେ ସାମୁଦ୍ରିକ ମାର୍ଗରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି ହେବା ଦ୍ୱାରା ଦେଶର ଗ୍ୟାସ ଯୋଗାଣ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇପାରେ, ଯାହାକି ନିକଟରେ ଇରାନ ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲ ମଧ୍ୟରେ ସଂଘର୍ଷ ସମୟରେ ପରିଲକ୍ଷିତ ହୋଇଥିଲା। ଏହି ବିପଦକୁ ହ୍ରାସ କରିବା ପାଇଁ, ଭାରତ ଆମେରିକାରୁ ଏହାର ଏଲପିଜି ଆମଦାନୀ ବୃଦ୍ଧି କରୁଛି। ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ଯେକୌଣସି ଏକକ ଅଞ୍ଚଳ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳତା ହ୍ରାସ କରିବ ଏବଂ ସଙ୍କଟ ସମୟରେ ମଧ୍ୟ ଘରୋଇ ବଜାରରେ ଗ୍ୟାସ ଉପଲବ୍ଧତା ବଜାୟ ରଖିବା ସହଜ କରିବ।
ଆହୁରି ପଢ଼ନ୍ତୁ: E-25 Petrol: E-25 ପେଟ୍ରୋଲକୁ ନେଇ ବଢ଼ିଲା ସନ୍ଦେହ ! ମାଇଲେଜ୍ କମିବ ନା ଇଞ୍ଜିନର ହେବ କ୍ଷତି ?
୨. ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳା ଉପରେ ସଙ୍କଟର ପ୍ରଭାବ ହ୍ରାସ ପାଇବ:
ବିଶ୍ୱର ପ୍ରାୟ ୨୦% ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଏବଂ ଯଥେଷ୍ଟ ପରିମାଣର LPG ସାମୁଦ୍ରିକ ପଥ ଦେଇ ହରମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ଯାଇଥାଏ। ଇରାନ ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ତେଜନା, ଲାଲ ସାଗରରେ ଆକ୍ରମଣ ସହିତ, ଏହି ସାମୁଦ୍ରିକ କରିଡରରେ ବାଧା କିପରି ବିଶ୍ୱ ଶକ୍ତି ବଜାରକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିପାରେ ତାହା ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇସାରିଛି। ଉପସାଗରୀୟ ଅଞ୍ଚଳ ଉପରେ ଭାରତର ଅତ୍ୟଧିକ ନିର୍ଭରଶୀଳତା ଏପରି ପରିସ୍ଥିତିରେ ବିପଦ ବୃଦ୍ଧି କରେ। ଆମେରିକାରୁ ଏଲପିଜି ଆମଦାନୀ ବୃଦ୍ଧି ଭାରତକୁ ଏକ ବିକଳ୍ପ ଉତ୍ସ ପ୍ରଦାନ କରିବା ସହିତ ଏହା ନିଶ୍ଚିତ କରିବ ଯେ, ଦେଶର ଗ୍ୟାସ ଯୋଗାଣ କୌଣସି ଏକ ସାମୁଦ୍ରିକ ପଥ ଉପରେ ସଙ୍କଟ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହେବ ନାହିଁ, ଯାହା ଫଳରେ ଘରୋଇ ବଜାରରେ ହଠାତ୍ ଅଭାବ କିମ୍ବା ତୀବ୍ର ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧିର ଶଙ୍କଟ ମଧ୍ୟ ହ୍ରାସ ପାଇବ। ଭାରତ ଏହି ରଣନୀତି ଉପରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଧ୍ୟାନ ଦେଉଥିବା ପରି ମନେହୁଏ, କାରଣ ଫେବୃଆରୀରେ ଆମେରିକା ଇରାନ ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲ ମଧ୍ୟରେ ସଂଘର୍ଷରେ ଜଡ଼ିତ ହେବା ପରେ ଇରାନ ହରମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ବନ୍ଦ କରିଦେଇଥିଲା, ଯାହଳ ଫଳରେ ଭାରତରେ ବାଣିଜ୍ୟିକ ସିଲିଣ୍ଡରଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଛୋଟ ୫ କିଲୋଗ୍ରାମ ଗ୍ୟାସ ସିଲିଣ୍ଡର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସବୁକିଛିର ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଥିଲା।
୩. ଭଲ ମୂଲ୍ୟରେ ବ୍ୟବସାୟ କରିବାର କ୍ଷମତା ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ:
ଭାରତ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଏଲପିଜି ଆମଦାନୀକାରୀ ଦେଶମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ, ଯାହାକି ବାର୍ଷିକ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଟନ୍ ଗ୍ୟାସ ବିଦେଶରୁ କିଣୁଛି। ଯେତେବେଳେ କ୍ରୟ କେବଳ କିଛି ଉପସାଗରୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ର ମଧ୍ୟରେ ସୀମିତ, ସେତେବେଳେ ସୌଦାବାର ସୁଯୋଗ ମଧ୍ୟ କମ୍। ତଥାପି, ଯଦି ଭାରତ ଆମେରିକା ସମେତ ଅନେକ ଦେଶରୁ ଏଲପିଜି କିଣେ, ତେବେ ଯୋଗାଣକାରୀମାନେ ପରସ୍ପର ସହିତ ପ୍ରତିଯୋଗିତା କରିବେ। ଏହା ଭାରତକୁ ମୂଲ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ, ଯୋଗାଣ ଏବଂ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଚୁକ୍ତିନାମା ସମ୍ପର୍କରେ ଏକ ବଡ଼ ସର୍ତ୍ତାବଳୀ ପାଇପାରିବ।ଠିକ୍ ଏହି କାରଣରୁ ଅନେକ ପ୍ରମୁଖ ଆମଦାନୀକାରୀ ରାଷ୍ଟ୍ର ସେମାନଙ୍କର ଶକ୍ତି ଆବଶ୍ୟକତା ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ଅନେକ ଉତ୍ସ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରନ୍ତି। ଏହି ରଣନୀତି କିଛି ପରିମାଣରେ ବିଶ୍ୱ ମୂଲ୍ୟରେ ଭବିଷ୍ୟତର ଉତ୍ଥାନର ପ୍ରଭାବକୁ ହ୍ରାସ କରିବାରେ ମଧ୍ୟ ସାହାଯ୍ୟ କରିପାରିବ।
ବାଣିଜ୍ୟ ସମ୍ପର୍କିତ ଖବର ପଢ଼ନ୍ତୁ: Dark pattern : ଅନ୍ଲାଇନ୍ ସପିଂରେ ୮୮% ଗ୍ରାହକ ଡାର୍କ ପାଟର୍ଣ୍ଣର ଶିକାର, ବର୍ଷକୁ କ୍ଷତି ୨୮,୦୦୦ କୋଟି, ହିଡେନ୍ ଚାର୍ଜ ଯୋଡ଼ି ଲୁଟୁଛନ୍ତି କମ୍ପାନି
୪. ଭାରତ-ଆମେରିକାର ମଧ୍ୟରେ ମଚବୁତ ହେବ ରଣନୈତିକ ସମ୍ପର୍କ:
ଆମେରିକା ପୂର୍ବରୁ ଭାରତ ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଇନ୍ଧନ ଅଂଶୀଦାର ଭାବରେ ଉଭା ହୋଇଛି। ଭାରତ ଆମେରିକାରୁ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ, LNG ଏବଂ ବର୍ଦ୍ଧିତ ଭାବରେ LPG ସଂଗ୍ରହ କରୁଛି। ଦୁଇ ରାଷ୍ଟ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ବାଣିଜ୍ୟ ୧୯୦ ଅରବ ଡଲାର ଅତିକ୍ରମ କରିଛି, ଆଗାମୀ ବର୍ଷଗୁଡ଼ିକରେ ଏହା ୫୦୦ ଅରବ ଡଲାରରେ ପହଞ୍ଚିବା ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖାଯାଇଛି। ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷିରେ LPG ଆମଦାନୀ ବୃଦ୍ଧି ପଇବା ଦ୍ବାରା ଶକ୍ତି ବାଣିଜ୍ୟ ଆହୁରି ମଜବୁତ ହେବ। ଏହା କେବଳ ଗ୍ୟାସ କ୍ରୟକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିବ ନାହିଁ ବରଂ ଶକ୍ତି, ଭିତ୍ତିଭୂମି, ସ୍ୱଚ୍ଛ ଶକ୍ତି ଏବଂ ରଣନୈତିକ ସହଯୋଗରେ ନିବେଶ ପାଇଁ ନୂତନ ରାସ୍ତା ଖୋଲିବ। ଏହା ଭାରତକୁ ଏକ ନିର୍ଭରଯୋଗ୍ୟ ଶକ୍ତି ଅଂଶୀଦାର ପ୍ରଦାନ କରିବ ଏବଂ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କକୁ ଆହୁରି ଘନିଷ୍ଠ କରିବ। ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଶୁଳ୍କ ନୀତି ପରେ ବାଣିଜ୍ୟ ସମ୍ପର୍କ କିଛିଟା ତିକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଏକ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତି ସମ୍ପର୍କରେ ଆଲୋଚନା ପୁଣି ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି। ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ, ଭାରତରେ LPG ପାଇଁ ଏକ ବଜାର ସୁରକ୍ଷିତ କରିବା ଆମେରିକାକୁ ଚୁକ୍ତିନାମାକୁ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ କାରଣ ପ୍ରଦାନ କରିପାରିବ।
୫. ଅସୁବିଧା – ପରିବହନ ଖର୍ଚ୍ଚ ବଢ଼ିପାରେ:
ସାଧାରଣତଃ ଉପସାଗରୀୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକରୁ ଭାରତରେ LPG ପହଞ୍ଚିବାକୁ ୪ ରୁ ୧୦ ଦିନ ସମୟ ଲାଗୁଥିବା ବେଳେ ଆମେରିକା ଉପସାଗରୀୟ ଉପକୂଳରୁ ଭାରତକୁ କୌଣସି ରପ୍ତାନୀ ପାଇଁ ପ୍ରାୟ ୩୦ ରୁ ୪୦ ଦିନ ସମୟ ନେଇପାରେ। ଏହି ଅଧିକ ଦୂରତା ପାଇଁ ଅଧିକ ଜାହାଜ ବ୍ୟବହାର, ଅଧିକ ଇନ୍ଧନ ବ୍ୟବହାର ଏବଂ ବର୍ଦ୍ଧିତ ମାଲ ପରିବହନ ଖର୍ଚ୍ଚ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। ଯଦି ବିଶ୍ୱ ପରିବହନ ହାର ବୃଦ୍ଧି ପାଏ କିମ୍ବା ଜାହାଜର ଅଭାବ ଦେଖାଦିଏ ତେବେ ଆମେରିକାରୁ ଆମଦାନି ମହଙ୍ଗା ହୋଇପାରେ। ଯଦିଓ ଆମେରିକାରେ କମ ଗ୍ୟାସ ମୂଲ୍ୟ କେତେକ ସମୟରେ ଏହି ଅତିରିକ୍ତ ପରିବହନ ଖର୍ଚ୍ଚକୁ ପୂରଣ କରିଥାଏ, ତଥାପି ସାଧାରଣ ପରିସ୍ଥିତିରେ, ଅଧିକ ଦୂରତା ଯୋଗୁଁ ଉପସାଗରୀୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକରୁ ଯୋଗାଣ ତୁଳନାରେ ମୋଟ ଆମଦାନି ମୂଲ୍ୟ ଅଧିକ ରହିବାର ସମ୍ଭାବନା ଥାଏ।
ପ୍ରମେୟ ପୃଷ୍ଠାର ପ୍ରମୁଖ ଖବର: Oil Price Drop Saudi Arabia: କ୍ରୁଡ୍ ଅଏଲ୍ ଉପରେ ସାଉଦିର ‘ସର୍ଜିକାଲ୍ ଷ୍ଟ୍ରାଇକ୍’ ! ଭାଙ୍ଗିଲା ୨୬ ବର୍ଷର ରେକର୍ଡ; ଭାରତରେ ଶସ୍ତା ହେବ କି ପେଟ୍ରୋଲ-ଡିଜେଲ ?
ସ୍ପଷ୍ଟୀକରଣ: ଏହି ବିଷୟବସ୍ତୁଟି ସୂଚନାମୂଳକ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ PRAMEYA - ପ୍ରମେୟ ରୁ ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ଭାବରେ ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଇଛି। ମୂଳ ଲେଖାଟି ପଢ଼ିବା ପାଇଁ, ଦୟାକରି ଏଠାରେ ଦେଖନ୍ତୁ।