El Nino: ମୌସୁମୀକୁ ବଞ୍ଚାଇ ପାରିବ ଭାରତ ମହାସାଗରୀୟ ‘ଦ୍ବିଧ୍ରୁବ’

"ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ସମଗ୍ର ଭାରତରେ ଦୁର୍ବଳ ମୌସୁମୀ ବର୍ଷା ଓ ସ୍ୱାଭାବିକଠାରୁ ଅଧିକ ଉତ୍ତପ୍ତ ଅବସ୍ଥାର ଆଶଙ୍କାକୁ ପୁନର୍ଜୀବିତ କରି ଏଲ୍‌ନିନୋ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବେ ପହଞ୍ଚିଯାଇଛି।

ଏଲ୍‌ନିନୋ ଆସିବ ବୋଲି ଅନେକ ପାଣିପାଗ ଏଜେନ୍ସି ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ବାନୁମାନ କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହାର ପ୍ରଭାବ ଆସନ୍ତା ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିବ।Advertisment ଏଲ୍‌ନିନୋ ଐତିହାସିକ ଭାବରେ ମରୁଡ଼ି ଓ ନିଅଣ୍ଟିଆ ବୃଷ୍ଟିପାତ ସହ ଜଡିତ, ଯାହା ଦେଶ ପାଇଁ ଚିନ୍ତାର ବିଷୟ।

କିନ୍ତୁ ପାଣିପାଗ ବିଜ୍ଞାନୀମାନେ ଅନ୍ୟ ଏକ ସମୁଦ୍ର ଘଟଣା ଉପରେ ମଧ୍ୟ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ନଜର ରଖିଛନ୍ତି ଯାହା ଜିନିଷକୁ ସନ୍ତୁଳିତ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିପାରେ।

ତାହାକୁ ଡାଇପୋଲ୍ ବା ଦ୍ବିଧ୍ରୁବ କୁହାଯାଉଛି।

ଇଣ୍ଡିଆନ ଓସେନ ଡାଇପୋଲ୍ (ଆଇଓଡି) ଭାବରେ ଜଣାଶୁଣା, ଜଳବାୟୁ ଢାଞ୍ଚା ଅତୀତରେ ଏଲ୍‌ନିନୋର ପ୍ରତିକୂଳ ପ୍ରଭାବକୁ ପ୍ରତିହତ କରିଛି ଏବଂ ଭାରତକୁ ଗୁରୁତର ମୌସୁମୀ ଅଭାବକୁ ଏଡାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିଛି।

ଭାରତ ମହାସାଗରୀୟ ଦ୍ବିଧ୍ରୁବ କ"ଣ?

ଭାରତ ମହାସାଗରୀୟ ଦ୍ବିଧ୍ରୁବ ବା ଆଇଓଡି ପଶ୍ଚିମ ଓ ପୂର୍ବ ଭାରତ ମହାସାଗର ମଧ୍ୟରେ ସମୁଦ୍ର ପୃଷ୍ଠର ତାପମାତ୍ରାର ପାର୍ଥକ୍ୟକୁ ବୁଝାଏ।

ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ଏହି ଘଟଣାକୁ ତିନୋଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ବିଭକ୍ତ କରିଛନ୍ତି; ସକାରାତ୍ମକ, ନକାରାତ୍ମକ ଓ ନିରପେକ୍ଷ।

ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗରରେ ବିକଶିତ ହୋଇଥିବା ଏଲ୍‌ନିନୋ ପରି, ଆଇଓଡି ଭାରତ ମହାସାଗରରେ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ ଏବଂ ଏହାର ଆଖପାଖ ଦେଶଗୁଡ଼ିକରେ ପାଣିପାଗକୁ ସିଧାସଳଖ ପ୍ରଭାବିତ କରିଥାଏ।

ଆହୁରି ପଢ଼ନ୍ତୁ: Weak monsoons: ଉପକୂଳ ଛୁୁୁଉଁ ଛୁଉଁ ମୌସୁମୀ ଦୁର୍ବଳ ଏକ ସକରାତ୍ମକ ଆଇଓଡି ଘଟଣା ସମୟରେ, ଆଫ୍ରିକୀୟ ଉପକୂଳ ନିକଟରେ ଜଳ ସ୍ୱାଭାବିକ ଅପେକ୍ଷା ଗରମ ହୋଇଯାଏ, ଯେତେବେଳେ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆର ଜଳ ଅପେକ୍ଷାକୃତ ଥଣ୍ଡା ହୋଇଯାଏ।

ଏହା ବିପରୀତ ପବନର ଢାଞ୍ଚାକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଥାଏ ଏବଂ ଭାରତ ଆଡକୁ ଅଧିକ ଆର୍ଦ୍ରତା ଆଣିଥାଏ, ଯାହା ପ୍ରାୟତଃ ବୃଷ୍ଟିପାତକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିଥାଏ।

ବର୍ତ୍ତମାନ, ଆଇଓଡି ଏକ ନିରପେକ୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ରହିଛି, ଯଦିଓ ଜାପାନର ପାଣିପାଗ ଏଜେନ୍ସି (ଜେଏମ୍ଏ) କହିଛି ଯେ ଚଳିତ ବର୍ଷ ଶେଷରେ ଏକ ସକରାତ୍ମକ ଆଇଓଡି ବିକଶିତ ହେବ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଛି।

ଜେଏମ୍ଏ ମଧ୍ୟ ବିଶ୍ୱର ପ୍ରଥମ ପ୍ରମୁଖ ପାଣିପାଗ ଏଜେନ୍ସି ଯିଏକି ଏଲ୍‌ନିନୋର ଆଗମନ ଘୋଷଣା କରିଥିଲା।

"