ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ୍ ଗାଡ଼ିରେ ନିଆଁ ଲାଗିଲେ ମିଳିବ କି ଇନ୍ସୁରାନ୍ସ ଟଙ୍କା? ଜାଣନ୍ତୁ ବୀମା କମ୍ପାନୀର ନିୟମ
ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ, ୧୬।୭: ନୋଏଡାର ସେକ୍ଟର ୬୬ ସ୍ଥିତ ଏକ ବିଲ୍ଡିଂର ପାର୍କିଂରେ ଛିଡ଼ା ହୋଇଥିବା ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ୍ ବାଇକ୍ରେ ସ୍ପାର୍କିଂ ହୋଇ ପ୍ରଚଣ୍ଡ ନିଆଁ ଲାଗିଯାଇଥିଲା। ଏହି ଦୁଃଖଦ ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ଦୁଇ ଜଣ ପ୍ରାଣ ହରାଇଛନ୍ତି। ଅଗ୍ନିଶମ ବାହିନୀ ଅନେକ ପରିଶ୍ରମ କରି ୧୦୦ ରୁ ଅଧିକ ଲୋକଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବେ ବାହାରକୁ ଆଣିଥିଲେ। ଏହି ଭୟଙ୍କର ଘଟଣା ପ୍ରତ୍ୟେକ ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ୍ ବାହାନ (EV) ମାଲିକଙ୍କ ମନରେ ଏକ ପ୍ରଶ୍ନ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ପ୍ରଶ୍ନଟି ହେଉଛି; ଯଦି ଆପଣଙ୍କ ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ୍ ସ୍କୁଟର କିମ୍ବା ଗାଡ଼ିରେ ନିଆଁ ଲାଗିଯାଏ, ତେବେ ବୀମା କମ୍ପାନୀ ଏହି କ୍ଷତିପୂରଣ ଦିଏ କି? ଏହାର ସିଧାସଳଖ ଉତ୍ତର ହେଉଛି ହଁ, କିନ୍ତୁ ଏଥିପାଇଁ ଆପଣଙ୍କ ବୀମା ପଲିସି (Insurance Policy) ସଠିକ୍ ହେବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ।
ବୀମା ବିଶେଷଜ୍ଞ ମନୋଜ ଜୈନଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ବର୍ତ୍ତମାନ ସରକାର କିମ୍ବା ଇନ୍ସୁରାନ୍ସ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ତରଫରୁ ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ୍ ବାହାନ ପାଇଁ କୌଣସି ଅଲଗା ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଗାଇଡ୍ଲାଇନ୍ କିମ୍ବା ଭିନ୍ନ ପଲିସି ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଇ ନାହିଁ। ଯେପରି EV ସେକ୍ଟରରେ ବୀମା କ୍ଲେମ୍ ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ, ଭବିଷ୍ୟତରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ କୌଣସି ନୂଆ ପଲିସି ଆସିବ।
ବର୍ତ୍ତମାନର ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଆପଣଙ୍କ ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ୍ ବାହାନକୁ କମ୍ପ୍ରିହେନ୍ସିଭ୍ ମୋଟର ଇନ୍ସୁରାନ୍ସ ପଲିସି (Comprehensive Motor Insurance Policy) ଅଧୀନରେ ହିଁ କଭର କରାଯାଉଛି। ଯଦି ଆପଣଙ୍କ ଇ-ବାଇକ୍ କିମ୍ବା କାର୍ରେ ଚାର୍ଜିଂ ସମୟରେ ସର୍ଟ-ସର୍କିଟ୍ ହୋଇ ନିଆଁ ଲାଗେ କିମ୍ବା ରାସ୍ତାରେ ଯାଉଥିବା ସମୟରେ ଗାଡ଼ି ଜଳିଯାଏ, ତେବେ ଏସବୁ ଏହି ପଲିସି ଅଧୀନରେ ଆସିଥାଏ।
ଯଦି ଆପଣଙ୍କ ଗାଡ଼ିରେ ନିଆଁ ଲାଗିଯାଏ, ତେବେ କ୍ଷତିପୂରଣର ପରିମାଣ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଆପଣଙ୍କ ପଲିସିର ପ୍ରକାର ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ:
-
ଥାର୍ଡ-ପାର୍ଟି ଇନ୍ସୁରାନ୍ସ (Third-Party Insurance): ଯଦି ଆପଣଙ୍କ ପାଖରେ କେବଳ ଏହି ବେସିକ୍ ବୀମା ଅଛି, ତେବେ ନିଆଁ ଲାଗିଲେ ଆପଣଙ୍କୁ ନିଜ ପକେଟରୁ ହିଁ କ୍ଷତି ସହିବାକୁ ପଡ଼ିବ। ଏହି ବୀମା କେବଳ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ (ଥାର୍ଡ ପାର୍ଟି) କ୍ଷତିପୂରଣ ଦେଇଥାଏ, ଆପଣଙ୍କ ଗାଡ଼ିର ନୁହେଁ।
-
କମ୍ପ୍ରିହେନ୍ସିଭ୍ ଇନ୍ସୁରାନ୍ସ / ଓନ୍ ଡ୍ୟାମେଜ୍ (Comprehensive Insurance): ଏହା ଏକ ଅଲ୍-ରାଉଣ୍ଡର୍ କଭର୍। ଏଥିରେ ଦୁର୍ଘଟଣା, ଚୋରି, ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ସହିତ ନିଆଁ ଲାଗିବା ଦ୍ୱାରା ହେଉଥିବା କ୍ଷତି ମଧ୍ୟ ସାମିଲ ଥାଏ। EV ମାଲିକମାନଙ୍କୁ ଆର୍ଥିକ କ୍ଷତିରୁ ବଞ୍ଚିବା ପାଇଁ ସବୁବେଳେ ଏହି ପଲିସି ବାଛିବା ଉଚିତ୍।
କ୍ଷତିପୂରଣର ରାଶି ଆପଣଙ୍କ ଗାଡ଼ିର ‘IDV’ (Insured Declared Value) ଅର୍ଥାତ୍ ବୀମା କରିବା ସମୟରେ ସ୍ଥିର କରାଯାଇଥିବା ମୂଲ୍ୟ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ। ସାଧାରଣ ପଲିସିଗୁଡ଼ିକରେ ଗାଡ଼ିର ବୟସ ହିସାବରେ ମୂଲ୍ୟ ହ୍ରାସ (Depreciation) କାଟି ଟଙ୍କା ଦିଆଯାଏ। ତେବେ, ଯଦି ଆପଣ Zero Depreciation କିମ୍ବା Return to Invoice ଭଳି ଆଡ୍-ଅନ୍ କଭର୍ ନେଇଛନ୍ତି, ତେବେ ଆପଣଙ୍କୁ ଗାଡ଼ିର ପ୍ରାୟ ପୂରା ମୂଲ୍ୟ ଫେରସ୍ତ ମିଳିପାରିବ।
ଏହି ଭୁଲ୍ ଯୋଗୁଁ ରିଜେକ୍ଟ ହୋଇପାରେ ଆପଣଙ୍କ କ୍ଲେମ୍:
-
ଅବୈଧ ମୋଡିଫିକେସନ୍ (Illegal Modification): ଯଦି ଆପଣ ଆପଣଙ୍କ EV ରେ ବାହାରୁ ଏପରି କୌଣସି ଆକ୍ସେସୋରିଜ୍ ଲଗାଇଛନ୍ତି ଯାହାର ସୂଚନା ବୀମା କମ୍ପାନୀ ପାଖରେ ନଥିଲା ଏବଂ ସେଥିଯୋଗୁଁ ସର୍ଟ ସର୍କିଟ୍ ହୋଇଛି, ତେବେ କମ୍ପାନୀ କ୍ଲେମ୍କୁ ତୁରନ୍ତ ଖାରଜ କରିଦେବ।
ଅବହେଳା (Negligence): ଗାଡ଼ି ଚାଲୁ ରଖି ଚାଲିଯିବା କିମ୍ବା ଜାଣିଶୁଣି ବିପଦପୂର୍ଣ୍ଣ କାମ କରିବା ଭଳି ଅବହେଳା ପ୍ରମାଣିତ ହେଲେ ବୀମାର ଫାଇଦା ମିଳିବାରେ ସମସ୍ୟା ହୋଇପାରେ।
-
ପଲିସି ଲାପ୍ସ (Policy Lapse): ସମୟସୀମା ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରିମିୟମ ନ ଦେବା ଯୋଗୁଁ ଯଦି ପଲିସି ଶେଷ ହୋଇଯାଇଥାଏ, ତେବେ କୌଣସି ସାହାଯ୍ୟ ମିଳିବ ନାହିଁ।
ଦୁର୍ଘଟଣା ପରେ କ୍ଲେମ୍ ପାଇବାର ଷ୍ଟେପ୍-ବାଏ-ଷ୍ଟେପ୍ ପ୍ରକ୍ରିୟା:
-
ନିଜକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖନ୍ତୁ: ସବୁଠାରୁ ପ୍ରଥମେ ନିଜ ଜୀବନ ବଞ୍ଚାନ୍ତୁ। ନିରାପଦ ଦୂରତାକୁ ଯାଇ ଘଟଣାର ଫୋଟୋ କିମ୍ବା ଭିଡିଓ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଉଠାନ୍ତୁ, ଏହା ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରମାଣ ହୋଇଥାଏ।
-
ପୋଲିସକୁ ସୂଚନା ଦିଅନ୍ତୁ: ତୁରନ୍ତ ପୋଲିସ ଏବଂ ଅଗ୍ନିଶମ ବାହିନୀକୁ କଲ୍ କରନ୍ତୁ। ନିଆଁ ଲାଗିବା ମାମଲାରେ ପୋଲିସ ରିପୋର୍ଟ (FIR) କ୍ଲେମ୍ ପାଇଁ ଏକ ଅନିବାର୍ଯ୍ୟ ଦସ୍ତାବିଜ୍।
-
କମ୍ପାନୀକୁ ଖବର ଦିଅନ୍ତୁ: ବିନା ବିଳମ୍ବରେ ନିଜ ଇନ୍ସୁରାନ୍ସ କମ୍ପାନୀର ହେଲ୍ପଲାଇନ୍ ନମ୍ବର କିମ୍ବା ଆପ୍ ମାଧ୍ୟମରେ କ୍ଲେମ୍ ଦାଖଲ କରନ୍ତୁ।
-
ସର୍ଭେୟରଙ୍କ ଯାଞ୍ଚ: କମ୍ପାନୀ ଜଣେ ବିଶେଷଜ୍ଞ (ସର୍ଭେୟର) ପଠାଇବ, ଯିଏ ଗାଡ଼ିର ସ୍ଥିତି ଯାଞ୍ଚ କରିବେ ଏବଂ ନିଆଁ ଲାଗିବାର ଅସଲ କାରଣ ଖୋଜିବେ।
-
ଦସ୍ତାବିଜ୍ ଜମା କରନ୍ତୁ: ଏହାପରେ ପଲିସି କପି, ପୋଲିସ ରିପୋର୍ଟ ଏବଂ ଗାଡ଼ିର ଫୋଟୋ/ଭିଡିଓ ଜମା କରନ୍ତୁ।
ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ପରାମର୍ଶ: ଖରାଦିନେ ନିଜ ଗାଡ଼ିର ସର୍ଭିସିଂ ସମୟସୀମା ମଧ୍ୟରେ କରାନ୍ତୁ ଏବଂ ୱାୟାରିଂ ଯାଞ୍ଚ ନିୟମିତ ଭାବେ କରାନ୍ତୁ। ଏହାଛଡ଼ା, ନିଜ ପଲିସିର ଦସ୍ତାବିଜଗୁଡ଼ିକୁ ଭଲ ଭାବେ ପଢ଼ି ନିଅନ୍ତୁ ଯେପରି ବିପଦ ସମୟରେ ଅସୁବିଧାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେବାକୁ ନପଡ଼େ।
ସ୍ପଷ୍ଟୀକରଣ: ଏହି ବିଷୟବସ୍ତୁଟି ସୂଚନାମୂଳକ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ DHARITRI - ଧରିତ୍ରୀ ରୁ ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ଭାବରେ ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଇଛି। ମୂଳ ଲେଖାଟି ପଢ଼ିବା ପାଇଁ, ଦୟାକରି ଏଠାରେ ଦେଖନ୍ତୁ।