The Mystery Behind Sujata's Silence: ସୁଜାତାଙ୍କ ନିରବତା: ଏକ ସୁଚିନ୍ତିତ ରଣନୀତି ନା ରାଜନୈତିକ ବାଧ୍ୟବାଧକତା?

ରାଜନୀତିରେ କେବେ କେବେ ଶବ୍ଦଠାରୁ ନିରବତା ଅଧିକ ଜୋରରେ କଥା କହେ। ଜଣେ ନେତା କ'ଣ କହିଲେ, ତାହା ଯେତିକି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ, ସେ କେବେ କହିଲେ ନାହିଁ, କାହିଁକି କହିଲେ ନାହିଁ ଏବଂ କେଉଁ ସମୟରେ ନିରବ ରହିଲେ, ସେସବୁ ମଧ୍ୟ ରାଜନୈତିକ ବାର୍ତ୍ତାର ଅଂଶ ହୋଇଯାଏ। ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତିରେ ବିଜେଡି ନେତ୍ରୀ ସୁଜାତା ରାଉତ କାର୍ତ୍ତିକେୟନଙ୍କ ସାମ୍ପ୍ରତିକ ନିରବତାକୁ ନେଇ ଚାଲିଥିବା ଚର୍ଚ୍ଚା ସେହି ବାସ୍ତବତାକୁ ପୁଣିଥରେ ସାମ୍ନାକୁ ଆଣିଛି।

ବିଜେଡିରେ ଯୋଗଦେବା ପରେ ସୁଜାତା କେବଳ ଜଣେ ସାଧାରଣ ନେତ୍ରୀ ନଥିଲେ। ସେ ଦଳର ଡିଜିଟାଲ ଆକ୍ରମଣର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ମୁହଁ ଭାବେ ଉଭା ହୋଇଥିଲେ। ସରକାରଙ୍କ ନୀତି, ପ୍ରଶାସନିକ ବିଫଳତା କିମ୍ବା ସମସାମୟିକ ଘଟଣା, ପ୍ରାୟ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ତାଙ୍କ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଆସୁଥିଲା। ତାଙ୍କ ପୋଷ୍ଟଗୁଡ଼ିକ କେବଳ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ମତ ଭାବେ ନୁହେଁ, ବରଂ ବିଜେଡିର ବିରୋଧୀ ରାଜନୀତିର ଏକ ବିସ୍ତାର ଭାବେ ଦେଖାଯାଉଥିଲା।

ସେହି କାରଣରୁ ତାଙ୍କର ହଠାତ୍ ନିରବ ହୋଇଯିବା ଅନେକଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଆକର୍ଷଣ କରିଛି। ବିଶେଷକରି ଭି. କେ. ପାଣ୍ଡିଆନଙ୍କୁ ପୋଲିସ ନୋଟିସ ଜାରି ହେବା ପରଠାରୁ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ ଅଧିକ ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇଥିବା ରାଜନୈତିକ ମହଲରେ ଆଲୋଚନା ହେଉଛି। ଯଦିଓ ଏହି ଦୁଇ ଘଟଣା ମଧ୍ୟରେ କୌଣସି ସମ୍ପର୍କ ରହିଛି ବୋଲି ସମ୍ପୃକ୍ତ ପକ୍ଷରୁ କୌଣସି ଘୋଷଣା ହୋଇନାହିଁ, ତଥାପି ସମୟର ସମାନତା ରାଜନୈତିକ ପ୍ରଶ୍ନ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି।

ଏଠାରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି, ଏହା କେବଳ ଜଣେ ନେତ୍ରୀଙ୍କ ନିରବତା, ନା ବିଜେଡିର ବଦଳୁଥିବା ରାଜନୈତିକ ରଣନୀତିର ଏକ ଅଂଶ?
୨୪ ବର୍ଷ କ୍ଷମତାରେ ରହିବା ପରେ ବିରୋଧୀ ଦଳରେ ପରିଣତ ହୋଇଥିବା ବିଜେଡି ଏବେ ନିଜକୁ ପୁନର୍ଗଠନ କରୁଛି। ଶାସନରେ ଥିବାବେଳେ ଦଳର ଅନେକ ସ୍ତରର ନେତା ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ବିରୋଧୀ ଭୂମିକାରେ ଆସିବା ପରେ ଦଳର ବାର୍ତ୍ତା କ୍ରମେ ଅଧିକ କେନ୍ଦ୍ରୀଭୂତ ହେଉଥିବା ପରି ଦେଖାଯାଉଛି। ବଡ଼ ବଡ଼ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଏବେ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ନିଜେ ଦଳର ମୁଖ୍ୟ ସ୍ୱର। ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ କେତେକ ନେତାଙ୍କ ସାର୍ବଜନୀନ ସକ୍ରିୟତା ସୀମିତ ହେବା ଏକ ଦଳୀୟ କୌଶଳ ମଧ୍ୟ ହୋଇପାରେ। କିନ୍ତୁ ଏହାର ଅନ୍ୟ ଏକ ରାଜନୈତିକ ପରିଣାମ ମଧ୍ୟ ରହିଛି।

ବିଜେଡିରେ ଭି. କେ. ପାଣ୍ଡିଆନ ଦୀର୍ଘଦିନ ଧରି ସବୁଠାରୁ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ବ୍ୟକ୍ତି ଭାବେ ପରିଚିତ। ତାଙ୍କୁ କେନ୍ଦ୍ର କରି ଦଳର ରାଜନୀତିକୁ ନେଇ ସମର୍ଥକ ଓ ସମାଲୋଚକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦୀର୍ଘଦିନ ଧରି ମତଭେଦ ରହିଆସିଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ତାଙ୍କ ସହ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଏକ ଆଇନଗତ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଥିବା ସମୟରେ ତାଙ୍କ ପରିବାର ସହ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଜଣେ ସକ୍ରିୟ ରାଜନୈତିକ ମୁହଁ ସଂଯମତା ଅବଲମ୍ୱନକୁ କେତେ ଜଣ ବିଶ୍ଳେଷକ ସ୍ୱାଭାବିକ ବୋଲି ଦେଖୁଛନ୍ତି। ଆଇନଗତ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଚାଲିଥିବା ସମୟରେ ସାର୍ବଜନୀନ ବକ୍ତବ୍ୟ ଅନାବଶ୍ୟକ ବିତର୍କ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ ବୋଲି ମତ ମଧ୍ୟ ରହିଛି।

ଅନ୍ୟପଟେ ବିରୋଧୀମାନେ ଏହାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭିନ୍ନ ଭାବେ ଉପସ୍ଥାପନ କରୁଛନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କ ଯୁକ୍ତି, ଯେଉଁ ନେତ୍ରୀ ପୂର୍ବରୁ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ ଥିଲେ, ସେ ଯଦି ଏଭଳି ସମୟରେ ନିରବ ରହୁଛନ୍ତି, ତାହା ରାଜନୈତିକ ଅସହଜତାର ପ୍ରତିଫଳନ ହୋଇପାରେ। ଯଦିଓ ଏହି ଦାବିର ସମର୍ଥନରେ କୌଣସି ପ୍ରମାଣ ସାର୍ବଜନୀନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଉପଲବ୍ଧ ନାହିଁ, ତଥାପି ବିରୋଧୀ ରାଜନୀତିରେ ଏଭଳି ଧାରଣା ସୃଷ୍ଟି କରିବା ମଧ୍ୟ ଏକ ରଣନୀତି।
ଏହାଠାରୁ ଆହୁରି ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି, ବିଜେଡି ଏବେ ତାହାର ରାଜନୈତିକ ବାସ୍ତବତାକୁ ପୁନର୍ଲିଖନ କରୁଛି କି ?
ବିରୋଧୀ ଦଳ ଭାବେ ବିଜେଡିର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କେବଳ ସରକାରକୁ ସମାଲୋଚନା କରିବା ନୁହେଁ; ବରଂ ନିଜର ସଂଗଠନକୁ ନୂଆ ପରିସ୍ଥିତି ସହ ଖାପ ଖୁଆଇବା। କ୍ଷମତାରେ ନଥିବାବେଳେ ଦଳର ପ୍ରତ୍ୟେକ ମୁହଁ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ବୟାନ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ନିରବତାକୁ ଅଧିକ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଭାବେ ଦେଖାଯାଏ। କାରଣ ବିରୋଧୀ ଦଳର ରାଜନୀତିରେ ଧାରଣାର ମୂଲ୍ୟ ଅନେକ ସମୟରେ ବାସ୍ତବତାଠାରୁ ଅଧିକ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ହୋଇପାରେ।

ଏହା ମଧ୍ୟ ସତ୍ୟ ଯେ, ରାଜନୀତିରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ନିରବତା ପଛରେ କୌଣସି ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର କିମ୍ବା ସଙ୍କଟ ଖୋଜିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ଅନେକ ସମୟରେ ନିରବତା ହେଉଛି ସଂଯମ, ଆତ୍ମସମୀକ୍ଷା କିମ୍ବା ଉପଯୁକ୍ତ ସମୟର ଅପେକ୍ଷା। କିନ୍ତୁ ସମସ୍ୟା ସେତେବେଳେ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ, ଯେତେବେଳେ ସେହି ନିରବତାକୁ ନେଇ ରାଜନୈତିକ ବ୍ୟାଖ୍ୟା ବାସ୍ତବ ଘଟଣାଠାରୁ ବଡ଼ ହୋଇଯାଏ।

ସୁଜାତା ରାଉତ କାର୍ତ୍ତିକେୟନ ପୁଣିଥରେ ପୂର୍ବଭଳି ସକ୍ରିୟ ହେବେ କି ନାହିଁ, ତାହା ଭବିଷ୍ୟତ କହିବ। କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କର ବର୍ତ୍ତମାନର ନିରବତା ଗୋଟିଏ କଥା ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଦେଇଛି, ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତି ଏବେ ଏକ ନୂଆ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ପ୍ରବେଶ କରିଛି। ଏଠାରେ କେବଳ ବୟାନ ନୁହେଁ, ବୟାନର ଅନୁପସ୍ଥିତି ମଧ୍ୟ ରାଜନୈତିକ ଆଲୋଚନାର କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ ପାଲଟୁଛି।

ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୁଜାତାଙ୍କ ନିରବତାର ପ୍ରକୃତ ଅର୍ଥ କ'ଣ, ତାହାର ଉତ୍ତର ସମ୍ଭବତଃ ସମୟ ଦେବ। କିନ୍ତୁ ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ  ଏହି ନିରବତା ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତିରେ ଏକ ପ୍ରଶ୍ନବାଚୀ ଚିହ୍ନ ହୋଇ ରହିବ; ଏବଂ ରାଜନୀତିରେ ଅନେକ ସମୟରେ ପ୍ରଶ୍ନ ହିଁ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ବାର୍ତ୍ତା।

ବି.ଦ୍ର.- ଏହା ଲେଖକଙ୍କ ନିଜସ୍ୱ ମତ ।