Missile Systems: ରୁଷ ସହିତ ଚାଲିଛି ବଡ ଆଲୋଚନା, ଆହୁରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେବ ଭାରତର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପ୍ରଣାଳୀ

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ୨୦୧୮ ମସିହାରେ ମସ୍କୋ ସହିତ ୫.୫ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ପାଞ୍ଚଟି S-୪୦୦ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପ୍ରଣାଳୀ କିଣିବା ପାଇଁ ଚୁକ୍ତି ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିଥିଲା।

ଭାରତର ଏସ୍-୪୦୦ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଶକ୍ତିକୁ ସାରା ବିଶ୍ୱ ମାନିସାରିଛି। ପାକିସ୍ତାନ ତାର ଶକ୍ତି ଦେଖି ସାରିଛି। ଅପରେସନ୍ ସିନ୍ଦୁର ସମୟରେ ଏସ୍-୪୦୦ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ପାକିସ୍ତାନର ଶେହବାଜ୍-ମୁନୀରଙ୍କ ନିଦ ହଜାଇ ଦେଇଥିଲା। ପାକିସ୍ତାନର ପ୍ରତ୍ୟେକ ଆକ୍ରମଣକୁ ଭାରତର ଏସ୍-୪୦୦ ବାୟୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମିସାଇଲ୍ ବ୍ୟବସ୍ଥା ନଷ୍ଟ କରିଦେଇଥିଲା। ଏବେ ସେହି ଏସ୍-୪୦୦ ସମ୍ପର୍କରେ ନୂଆ ଖବର ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ଯଦି ସବୁକିଛି ଠିକ୍ ରହେ, ତେବେ ଭାରତ ପାଖରେ ଏସ୍-୪୦୦ର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମିସାଇଲ୍ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଉପଲବ୍ଧ ହେବ।

ଭାରତକୁ ଆହୁରି S-400 କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ପ୍ରଣାଳୀ ଦେବ ରୁଷ। ଏଥିପାଇଁ ଆଲୋଚନା ଚାଲିଛି। ଭାରତ ଏବଂ ରୁଷ ଭୂପୃଷ୍ଠରୁ ଆକାଶକୁ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ପ୍ରଣାଳୀର ଅତିରିକ୍ତ ଯୋଗାଣ ପାଇଁ ଆଲୋଚନା କରୁଛନ୍ତି ବୋଲି ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ରୁଷ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ରପ୍ତାନି ଅଧିକାରୀ ରୁଷର ସରକାରୀ ସମାଚାର ଏଜେନ୍ସି TASS କୁ କହିଛନ୍ତି।

ରୁଷର ସାମରିକ-ବୈଷୟିକ ସହଯୋଗ ପାଇଁ ଫେଡେରାଲ୍ ସର୍ଭିସ୍ ମୁଖ୍ୟ ଦିମିତ୍ରୀ ଶୁଗାୟେଭ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଭାରତ ପୂର୍ବରୁ S-400 ପରିଚାଳନା କରୁଛି ଏବଂ ନୂତନ ବିତରଣ ପାଇଁ ଆଲୋଚନା ଚାଲିଛି।

ଚୀନ୍‌ର ବର୍ଦ୍ଧିତ ସାମରିକ ଶକ୍ତିର ମୁକାବିଲା କରିବା ପାଇଁ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ୨୦୧୮ ମସିହାରେ ମସ୍କୋ ସହିତ ୫.୫ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ପାଞ୍ଚଟି S-୪୦୦ ଟ୍ରାୟମ୍ଫ ସିଷ୍ଟମ ପାଇଁ ଚୁକ୍ତି ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିଥିଲା। ଶେଷ ଦୁଇଟି ୟୁନିଟ୍ ଏବେ ୨୦୨୬ ଏବଂ ୨୦୨୭ ପାଇଁ ସ୍ଥିର ହୋଇଛି।

ଏହି ସମୟରେ, ବୁଧବାର ପ୍ରକାଶିତ ମନ୍ତବ୍ୟରେ ରୁଷର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ସେରଗେ ଲାଭରୋଭ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଭାରତ ଆମେରିକା ରୁଷରୁ ସାମଗ୍ରୀ କିଣିବା ବନ୍ଦ କରିବା ପାଇଁ ଭାରତ ଓପରେ ଚାପ ପ୍ରୟୋଗ କରୁଥିବା ବେଳେ ଭାରତ କିନ୍ତୁ ମୁଣ୍ଡ ନୁଆଁଇ ନାହିଁ। ତେଣୁ ମସ୍କୋ ଏହାକୁ "ପ୍ରଶଂସା" କରିଛି।

ଫ୍ରାନ୍ସ ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲରୁ ବର୍ଦ୍ଧିତ କ୍ରୟ ସତ୍ତ୍ୱେ, ରୁଷ ଭାରତର ପ୍ରମୁଖ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଯୋଗାଣକାରୀ ଅଟେ। ଷ୍ଟକହୋମ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ପିସ୍ ରିସର୍ଚ୍ଚ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ୍ ଅନୁଯାୟୀ, ୨୦୨୦ ରୁ ୨୦୨୪ ମଧ୍ୟରେ, ଏହା ଭାରତର ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଆମଦାନୀର ୩୬ ପ୍ରତିଶତ ଥିଲା।

ଭାରତ ଏବଂ ଋଷ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ରଣନୈତିକ ଅଂଶୀଦାର, ଅନେକ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପ୍ରକଳ୍ପରେ ସହଯୋଗ କରିଛନ୍ତି। ଏଥିରେ T-90 ଟ୍ୟାଙ୍କ ଏବଂ Su-30 MKI ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନର ଲାଇସେନ୍ସପ୍ରାପ୍ତ ଉତ୍ପାଦନ, MiG-29 ଏବଂ Kamov ହେଲିକପ୍ଟର ଯୋଗାଣ, ବିମାନ ବାହକ INS ବିକ୍ରମାଦିତ୍ୟ (ପୂର୍ବରୁ ଆଡମିରାଲ ଗୋର୍ଶକୋଭ), ଭାରତରେ AK-203 ରାଇଫଲ୍ ଉତ୍ପାଦନ ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମୋସ୍ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।

ସୂଚନାଯୋଗ୍ୟ, ମେ ମାସରେ ଅପରେସନ୍ ସିନ୍ଦୁର ସମୟରେ, ଭାରତୀୟ ସଶସ୍ତ୍ର ବାହିନୀ ପାକିସ୍ତାନ ବିରୁଦ୍ଧରେ ସଫଳତାର ସହିତ ପ୍ରତିଶୋଧ ନେଇଥିଲେ। S-400 ବାୟୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପ୍ରଣାଳୀ ସାହାଯ୍ୟରେ ଶତ୍ରୁ ଦେଶରୁ ଆସୁଥିବା ଅନେକ ଆସୁଥିବା କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ରକୁ ଅଟକାଇବା ସହ ନଷ୍ଟ କରିବାର କ୍ଷମତା ରଖି ପାରିଥିଲା।